Ngày thứ Tư đến với bầu trời mang màu của một quả mận chín nẫu. Không khí đặc quánh, báo hiệu một trận mưa lớn, nhưng độ ẩm không làm Minh khó chịu. Lần đầu tiên sau nhiều năm, anh rời văn phòng đúng 5 giờ chiều. Anh phớt lờ những cái nhướng mày của đồng nghiệp và tiếng rung của điện thoại trong túi quần.
Anh có một nhiệm vụ.
Khi anh đến quán, ông Ba dường như đã đợi sẵn. Ông lão chỉ tay về phía cửa sau mà không cần ngẩng lên khỏi tờ báo.
"Con bé đang ở sân sau. Nó cố nhấc bao đất lên và suýt làm rơi vào chân đấy."
Minh vội vã đi xuyên qua quán, lướt qua những chiếc đồng hồ đang tích tắc và mùi hạt rang thơm lừng, rồi bước ra khoảng sân sau nhỏ bé. Đó là một dải không gian hẹp, lát gạch phủ rêu và được che chắn bởi một mái tôn rỉ sét. Những chồng chậu gốm cũ, thùng gỗ và dụng cụ làm vườn nằm rải rác như một kho báu bị lãng quên.
Lam đang ở đó, vật lộn với một bao đất trồng cây to tướng. Cô ngước lên khi Minh bước vào, thổi một lọn tóc xanh lòa xòa trước mặt. Trên má cô có một vệt đất lem nhem.
"Anh đến thật à," cô nói, giọng có vẻ ngạc nhiên.
"Tôi đã nói là tôi sẽ đến mà," Minh đáp, cởi áo vest và xắn tay áo sơ mi trắng lên. Anh đỡ lấy bao đất từ tay cô. Nó khá nặng. "Bệnh nhân đâu rồi?"
Lam chỉ vào một cái thùng gỗ nơi cây xương rồng nâu xám, buồn bã đang nằm. Bên cạnh đó là cái chậu Minh đã chọn từ bộ sưu tập của ông Ba chiều qua. Nó không phải một cái chậu hoàn hảo. Đó là một chiếc chậu đất nung thô mộc, không tráng men, hơi méo một chút, với miệng rộng. Trông nó vững chãi và khiêm nhường.
"Đó là nhà mới à?" Lam hỏi, nheo mắt nhìn cái chậu đầy nghi ngờ. "Trông nó như... chưa làm xong vậy."
"Nó xốp," Minh giải thích, gõ nhẹ vào vành chậu. "Nó biết thở. Không giống cái chậu tráng men cô đang dùng, cái này sẽ cho phép hơi nước thoát ra. Vấn đề không phải là đẹp, mà là công năng."
"Nghe đúng giọng điệu của kiến trúc sư," Lam nhếch mép, nhưng cô tiến lại gần hơn.
Họ thiết lập một bàn làm việc dã chiến trên một chiếc bàn gỗ cũ. Minh cẩn thận lật ngược cái chậu cũ.
"Giữ cái cây đi," anh hướng dẫn. "Nhẹ thôi. Dùng cái khăn này để khỏi bị gai đâm."
Lam quấn chiếc khăn nhỏ quanh cây xương rồng teo tóp. Minh vỗ nhẹ vào đáy chậu nhựa. Bộp. Bộp. Với một tiếng trượt ướt át, bầu rễ tuột ra ngoài.
"Ôi chao," Lam thì thầm.
Bộ rễ là một mớ hỗn độn rối rắm và ngạt thở. Chúng chạy vòng quanh đáy chậu, trắng bệch và tuyệt vọng, tìm kiếm một không gian không hề tồn tại. Đất đã nén chặt lại thành một khối cứng ngắc.
"Cô thấy không?" Minh nói khẽ, những ngón tay anh nhẹ nhàng gỡ rối cho rễ cây. "Nó chết dần không phải vì nó yếu ớt. Nó chết dần vì nó không còn nơi nào để đi."
Khi Minh đang xử lý bộ rễ, bầu trời cuối cùng cũng vỡ ra.
Nó bắt đầu với vài giọt nước nặng trịch rơi xuống mái tôn như đạn bắn. Bảng. Bảng. Rồi chỉ trong vài giây, nó biến thành một tiếng gầm rú điếc tai. Tiếng mưa trên mái tôn là một âm thanh đặc trưng của xứ này—nó ồn ào, mang tính công nghiệp và áp đảo. Nó nhấn chìm mọi âm thanh khác.
"Ồn quá!" Lam hét lên giữa tiếng ồn.
"Sao cơ?" Minh hét lại.
"Tôi bảo là ồn quá!" Cô bật cười, ngước nhìn lên mái tôn rỉ sét.
Họ đứng vai kề vai, được che chở bởi tấm kim loại mỏng manh, nhìn mưa tạo thành một bức màn nước trắng xóa bên mép hiên. Tiếng ồn lớn đến mức việc trò chuyện trở nên bất khả thi. Họ làm việc trong im lặng, một sự thân mật cưỡng ép được tạo ra bởi cơn bão.
Minh rải một lớp sỏi dưới đáy chậu mới để thoát nước. Anh trộn đất với đá trân châu và cát. Đôi tay anh, vốn quen với việc nhấp chuột hay cầm bút cảm ứng, giờ đây phủ đầy đất đen ẩm ướt. Anh cảm thấy một sự kết nối kỳ lạ với mặt đất.
Lam giữ cây xương rồng ở giữa chậu mới trong khi Minh lấp đất xung quanh. Bàn tay cô nhỏ nhưng vững vàng. Minh để ý thấy những vết sẹo trên ngón tay cô—những vết cắt nhỏ do giấy, hoặc có thể là dao rọc giấy.
Khi cơn mưa dịu lại thành một tiếng vo vo đều đều, tiếng gầm rú điếc tai giảm bớt đủ để họ có thể nói chuyện mà không cần hét.
"Bố tôi muốn tôi làm bác sĩ," Lam đột ngột nói. Cô không nhìn Minh; cô tập trung vào việc vỗ nhẹ lớp đất.
Minh khựng lại. "Rồi sao?"
"Rồi tôi ngất xỉu khi nhìn thấy máu trong giờ sinh học hồi cấp ba," cô cười khô khốc. "Ông ấy không nói chuyện với tôi cả tuần khi tôi nộp đơn vào trường Mỹ thuật. Ông bảo vẽ vời là dành cho những đứa quá lười biếng để làm những công việc thực sự."
"Nặng nề thật," Minh nói.
"Chuyện thường mà," Lam nhún vai. "Phụ huynh châu Á mà, đúng không? Họ muốn sự an toàn. Nghệ thuật không an toàn. Làm freelance không an toàn. Đôi khi... đôi khi tôi nghĩ ông ấy đúng. Tôi hai mươi sáu tuổi, không có tiền tiết kiệm, lưng đau nhức, và đang đánh nhau với một cây xương rồng."
Minh cẩn thận phủi vài hạt đất dính trên gai xương rồng. "Bố mẹ tôi rất tự hào về tôi," anh nói. "Trên giấy tờ. Họ có một đứa con trai là Kiến trúc sư Cao cấp. Họ đóng khung mấy bản render của tôi và treo trong phòng khách."
"Nghe hay đấy chứ."
"Thì hay. Nhưng họ không biết là tôi ghét mấy tòa nhà đó," Minh thú nhận. Tiếng mưa dường như đã cuốn trôi đi bộ lọc ngôn ngữ của anh. "Tôi thiết kế những căn hộ quá nhỏ cho các gia đình, với những cửa sổ không mở được. Tôi thiết kế những khoản đầu tư, không phải những tổ ấm. Mỗi lần tôi được thăng chức, tôi cảm thấy như mình đang tự chôn mình sâu hơn vào bê tông."
Anh nhìn vào bộ rễ rối rắm của cây xương rồng mà họ vừa giải thoát. "Tôi nghĩ tôi đã ghen tị với cây xương rồng của cô."
Lam nhìn anh, đôi mắt đen mở to. "Tại sao?"
"Vì cô nhận ra nó đang chết ngạt," Minh nói. "Hầu hết mọi người không nhận ra. Họ chỉ nghĩ cái cây này khó chiều."
Sự im lặng kéo dài giữa họ, nhưng không hề khó chịu. Nó nặng trĩu sự thấu hiểu. Họ là hai người lạ, lấm lem bùn đất và mệt mỏi, gắn kết với nhau qua một cái cây ở sân sau của một quán cà phê ẩn mình, trong khi thành phố ngoài kia đang tự gột rửa sạch sẽ.
"Xong rồi," Minh nói, ấn lớp đất cuối cùng xuống. "Hoàn tất."
Cây xương rồng trông thật nhỏ bé trong cái chậu lớn, nhưng nó đã đứng thẳng hơn. Màu nâu vẫn còn đó, nhưng trên nền màu đất nung, nó trông bớt giống cái chết mà giống một sự ngủ đông hơn.
"Trông nó... cô đơn quá," Lam nhận xét.
"Giờ nó có chỗ để lớn rồi," Minh sửa lại. "Cho nó thời gian."
Ông Ba xuất hiện ở cửa sau, cầm theo hai cái khăn. "Mưa tạnh rồi. Rửa tay đi các con."
Họ rửa tay ở một cái vòi nước nhỏ ngoài trời. Nước lạnh ngắt. Minh nhìn dòng nước cuốn trôi bùn đất xuống cống—sự hiện hình vật lý của những căng thẳng đang rời bỏ cơ thể anh.
Trở lại bên trong quán, không khí mát mẻ và sực nức mùi ozone cùng giấy cũ.
"Vậy," Lam nói, lau khô tay. Cô nhìn cây xương rồng đã được thay chậu đặt trên quầy. "Tôi nợ anh cái gì đây? Phí tư vấn à?"
"Một ly cà phê," Minh cười. "Lần sau."
"Lần sau?" Lam nhướng mày. "Anh sẽ quay lại à?"
"Tôi vẫn phải kiểm tra bệnh nhân chứ," Minh chỉ vào cây xương rồng. "Và... tôi thích cà phê ở đây."
"Được thôi," Lam vớ lấy túi xách. "Nhưng đừng mong ngày nào tôi cũng dễ tính thế này. Hôm nay là dịp đặc biệt thôi."
"Đã rõ."
Lam bước ra cửa, rồi dừng lại. Cô không quay đầu lại, nhưng nói rất rõ ràng. "Bố tôi... hôm qua ông gọi cho tôi. Ông hỏi tôi có ăn uống đầy đủ không. Ông không hỏi về công việc. Chỉ là... có ăn đủ không thôi."
"Đó là một sự khởi đầu," Minh nói.
"Ừ. Là một sự khởi đầu."
Cô rời đi.
Minh ngồi lại thêm một lúc nữa. Anh ngồi bên cửa sổ, ngắm nước nhỏ giọt từ mái hiên. Tí tách. Tí tách. Tí tách.
Anh lấy điện thoại ra. Có năm cuộc gọi nhỡ từ Hùng. Minh không gọi lại. Thay vào đó, anh mở ứng dụng lịch. Anh nhìn vào khối lịch họp dày đặc cho tháng tới.
Anh chạm vào màn hình và thêm một mục mới cho mỗi ngày vào lúc 5 giờ 30 chiều. Anh đặt tên cho nó đơn giản là: Tưới cây.
Ông Ba đi ngang qua, đặt một ấm trà mới lên bàn.
"Rễ cây sẽ lành lại thôi," ông lão nói, như thể đọc được suy nghĩ của Minh. "Nhưng chúng cần bóng tối trước. Sự trưởng thành luôn diễn ra trong bóng tối, trước khi nó hiển lộ ra ánh sáng."
Minh gật đầu. Anh nhìn cây xương rồng. Nó xấu xí. Nó bị tổn thương. Nhưng nó đang đứng thẳng.
"Hẹn gặp ông ngày mai, ông Ba."
"Cửa luôn mở."
